اپستین: د سقوط شویو اخلاقو نه، بلکې د فاسد قدرت هنداره
دا یوازې اخلاقي سقوط نه دی — دا سیاسي بحران دی
لیکنه: انجینر احمد شاکر
راځئ رښتیا ووایو:
جفري اپستین یوازې یو مجرم نه و. هغه د هغه نړیوال قدرت سمبول و چې ځان د قانون څخه پورته ګڼي.
کله چې یو شتمن کس د کمعمره نجونو په استثمار تورن وي، بیا هم له ولسمشرانو، شهزادهګانو او میلیاردرانو سره ناستې ولاړې کوي — دا شخصي انحراف نه، بلکې د سیستم فاسدوالی دی.
په ۲۰۰۸م کال کې هغه معامله چې ورسره وشوه، عدالت نه و؛ دا د قدرت امضا وه. یو عادي تورن به کلونه زندان ته استول کېده، خو دلته قانون د پیسو مخې ته ټیټ شو. که دا طبقاتي عدالت نه وي، نو څه ته یې ووایو؟
دا یوازې اخلاقي سقوط نه دی — دا سیاسي بحران دی
هغه کسان چې دا قضیه یوازې د جنسي رسوایۍ په چوکاټ کې بندوي، لویه ستونزه پټوي.
اصلي موضوع دا ده چې:
ولې نفوذ لرونکي اشخاص له حسابورکونې خوندي وي؟
ولې پیسې کولی شي قانون نرم کړي؟
ولې قربانیان کلونه چوپ ساتل کېږي؟
که نظام رښتیا شفاف وای، دا شبکه به کلونه مخکې افشا شوې وای.
رسنۍ او انتخابي تمرکز
هو، رسنیو زړورتیا وکړه. خو ایا تمرکز یوازې پر سنسني جزئیاتو بسنه کوي؟
کله چې بحث یوازې د نومونو پر لیستونو او اخلاقي ډرامو وڅرخي، نو سیسټمیک فساد تر سیوري لاندې پاتې کېږي.
موږ باید د یوې ژورې پوښتنې ځواب وغواړو:
ایا دا یوازې یو فرد و، که د قدرت د تړلو محفلونو یوه نښه؟
خطرناک ټکی: معافیت د ځواکمنو حق ګرځېدلی
که چیرې د نړۍ په هر هېواد کې شتمن او سیاسي اشخاص وکولای شي ځانونه له قانون پورته وګڼي، نو دا د مدرن دولت د مفهوم ماتې ده.
عدالت هغه وخت عدالت دی چې پر ټولو یو شان تطبیق شي.
که نه، نو دا یوازې شعار دی.
احتیاط او مسؤلیت
هو، ډرې ادعاوې مطرح شوې دي — له استخباراتي اړیکو نیولې تر نړیوالو شبکو پورې. خو تر څو چې رسمي شواهد نه وي، هر تحلیل باید د ثبوت پر محور وګرځي، نه د تعمیم او تعصب پر محور.
سیاسي نقد باید د فساد پر ضد وي، نه د قومونو او مذهبونو پر ضد.
وروستۍ خبره
اپستین مړ شو.
خو پوښتنه لا ژوندۍ ده:
ایا هغه یوازې قرباني کړای شو چې لوی نومونه وژغورل شي؟ که سیستم رښتیا اصلاح شو؟
که دا قضیه یوازې د یوې رسوایۍ په توګه هیره شي، نو سبا به بل اپستین راولاړېږي.
خو که دا د حسابورکونې د غوښتنې پیل شي، نو ښايي عدالت لږ څه بېرته خپل مقام ومومي.
